Rehberler
Windows 11 Gizlilik ve Sadeleştirme: Seçmeli, Onaylı ve Geri Alınabilir PowerShell Aracı
Windows 11 bilgisayarınızın size sormadan Microsoft’a veri göndermesini, Başlat menüsünde reklam göstermesini ve işinize yaramayan uygulamaları arka planda çalıştırmasını azaltmak istiyorsanız, ama internetteki “tek tıkla debloat (gereksiz yazılım temizleme)” betiklerinin yazıcınızı ya da bildirimlerinizi bozmasından çekiniyorsanız, bu yazı sizin için. Aşağıdaki PowerShell aracı hiçbir şeyi kendi kendine yapmaz: önce neyi değiştireceğini gösterir, siz “EVET” yazmadan dokunmaz ve her değişiklikten önce eski durumu yedekler. Böylece istediğiniz zaman geri alabilirsiniz.
Kısa cevap
- Aracı yönetici Terminal’den indirin (komut aşağıda), SHA-256 değerini karşılaştırın.
- İlk çalıştırmada mutlaka
-Denemekullanın; bu mod yalnızca ne yapılacağını gösterir, hiçbir şeyi değiştirmez. - Menü açılınca O yazın (önerilen 6 grup), özeti okuyun, uygun bulursanız EVET yazın.
- Bir şey beğenmezseniz
-GeriAlile yedekten eski haline dönün.
Araç ne yapar, ne yapmaz
Araç, Windows 11’deki gizlilik ve gereksiz yük oluşturan ayarları 16 ayrı gruba ayırır. Siz hangi grupları istediğinizi seçersiniz; her grubun yanında risk düzeyi (Düşük, Orta, Yüksek) ve kısa bir açıklama görünür.
Yapar:
- Telemetri (kullanım verisi gönderimi), reklam ve öneri, Bing web araması, Copilot/Recall/Widget gibi ayarları kayıt defteri (Registry) ilkeleriyle kapatır.
- Seçtiğiniz servisleri (service) ve zamanlanmış görevleri (scheduled task) devre dışı bırakır.
- İsterseniz önceden yüklü uygulamaları tek tek seçerek kaldırır.
- Değişiklikten önce sistem geri yükleme noktası (restore point) oluşturur ve eski ayar değerlerini yedek dosyasına yazar.
Yapmaz:
- Windows Defender’ı kapatmaz. Yalnızca 16. grupta, siz isterseniz örnek gönderimi ve MAPS (bulut tabanlı koruma bildirimi) kapanır; Defender açık kalır.
- Windows Update’i kapatmaz. Güncellemesiz bilgisayar güvenlik riskidir; bu yüzden böyle bir seçenek özellikle yok. Onun yerine, sürücülerin Windows Update ile gelmesini engelleyen ayrı ve isteğe bağlı bir seçenek var (10. grup).
- Lisans ve etkinleştirme (activation) ile ilgisi yoktur. Windows’unuzun lisans durumuna dokunmaz.
- Siz onay vermeden hiçbir şeyi değiştirmez. Windows 11 değilse (derleme numarası 22000’in altındaysa) ya da yönetici olarak açılmadıysa çalışmayı durdurur.
Önemli bir not: Araç Windows 11 yüklü gerçek bir bilgisayarda değil, sahte (mock) Windows komutlarıyla uygulama ve geri alma akışı denenerek test edildi; sözdizimi PowerShell 7.6.9’da hatasız çıktı. Bu yüzden ilk kullanımda -Deneme ile başlamanızı özellikle istiyoruz.
Adım adım kurulum ve çalıştırma
1. Yönetici olarak Terminal açın
Başlat düğmesine sağ tıklayın ve Terminal (Yönetici) seçeneğini seçin. Karşınıza çıkan “Bu uygulamanın cihazda değişiklik yapmasına izin vermek istiyor musunuz?” sorusuna Evet deyin. Pencerenin başlığında “Yönetici” yazdığından emin olun.
2. Komutları çalıştırın
Aşağıdaki bloğu olduğu gibi yapıştırın. İlk satır betiği masaüstünüze indirir, sonraki satırlar kontrol eder ve çalıştırır:
$f = "$env:USERPROFILE\Desktop\Dexter-Win11-Gizlilik.ps1"
Invoke-WebRequest -Uri "https://blog.dexterbilisim.com/wp-content/uploads/2026/11/dexter-win11-gizlilik.txt" -OutFile $f -UseBasicParsing
(Get-FileHash $f -Algorithm SHA256).Hash # 3B003EE4... ile karşılaştırın
Unblock-File $f
Set-ExecutionPolicy -Scope Process -ExecutionPolicy Bypass -Force
& $f -Deneme # sadece gösterir
& $f # menü
& $f -GeriAl # yedekten geri alSon üç satırı tek seferde çalıştırmayın: önce -Deneme satırını çalıştırıp çıktıyı okuyun, sonra menüyü açın. -GeriAl satırı yalnızca eski haline dönmek istediğinizde gerekir.
3. SHA-256 değerini karşılaştırın
SHA-256, bir dosyanın parmak izi gibidir; dosyada tek bir karakter değişse bile sonuç tamamen değişir. Üçüncü satır ekrana uzun bir harf-rakam dizisi yazar. Bu dizi şununla başlamalı ve bitmelidir:
3B003EE407EF8CD23212487FE21BFE1385AB3DD7D37CDEFA080CD05655DBF732
Büyük/küçük harf fark etmez. Eşleşmiyorsa dosyayı çalıştırmayın; indirme sırasında bozulmuş ya da değiştirilmiş olabilir. Silip yeniden indirin.
4. Unblock-File ve ExecutionPolicy ne demek?
- Unblock-File: İnternetten indirilen dosyalara Windows gizli bir “internetten geldi” işareti koyar. Bu komut o işareti yalnızca bu dosya için kaldırır, böylece “bu dosya engellendi” uyarısı çıkmaz (Microsoft Learn).
- Set-ExecutionPolicy -Scope Process: Yürütme ilkesi (execution policy), PowerShell’in betik çalıştırıp çalıştırmayacağını belirleyen güvenlik ayarıdır.
Processkapsamı, ayarın yalnızca o an açık olan pencere için geçerli olduğu anlamına gelir. Pencereyi kapattığınızda eski ilke geri gelir; bilgisayarın kalıcı ayarı değişmez (Microsoft Learn).
Alternatif: kopyala-yapıştır
İndirme komutu çalışmıyorsa (ör. kurum güvenlik duvarı engelliyorsa) betik metnini indirme sayfasından kopyalayıp Not Defteri’ne yapıştırabilirsiniz. Kaydederken Farklı kaydet menüsünde dosya adını Dexter-Win11-Gizlilik.ps1 yapın, Kodlama kutusundan UTF-8 (BOM ile) seçin. BOM (dosyanın başındaki kodlama işareti) olmazsa Windows PowerShell 5.1 Türkçe karakterleri bozar.
Menüdeki 16 seçenek ve ne zaman seçmelisiniz
Menüde yıldızlı (*) 6 grup önerilendir; O yazarsanız yalnızca bunlar seçilir. Aşağıdaki tabloda her grubun ne yaptığını ve kimlerin seçip kimlerin seçmemesi gerektiğini bulabilirsiniz.
| No | Grup | Risk | Kimler seçmeli / seçmemeli |
|---|---|---|---|
| 1* | Telemetri (tanılama verisi gönderimi) | Düşük | Herkes seçebilir. Home/Pro sürümlerde “Güvenlik” düzeyi geçerli değildir, en düşük “Gerekli tanılama verisi” uygulanır. |
| 2* | Reklam ve öneriler | Düşük | Herkes seçebilir. Başlat menüsündeki öneri ve reklamları azaltır. |
| 3* | Bing / web araması | Düşük | Başlat’ta arama yaptığınızda internet sonuçları gelmesin istiyorsanız. Yerel arama çalışmaya devam eder. |
| 4* | Copilot, Recall, Widget | Düşük | Yapay zekâ özelliklerini kullanmayan herkes. Kullanıyorsanız seçmeyin. |
| 5* | Etkinlik geçmişi, yazma kişiselleştirme, çevrimiçi konuşma | Düşük | Herkes seçebilir. |
| 6* | Az kullanılan servisler (RetailDemo, Harita, Faks vb.) | Düşük | Herkes seçebilir. Faks cihazı kullanıyorsanız dikkat edin. |
| 7 | Hata raporlama | Orta | Sorun giderme için Microsoft’a rapor göndermeye ihtiyacı olmayanlar. |
| 8 | Telefon Bağlantısı, cihazlar arası özellikler | Orta | Telefonunu bilgisayara bağlamayanlar. Bağlıyorsanız seçmeyin. |
| 9 | Teslimat İyileştirme (P2P paylaşım) kapalı | Düşük | Bilgisayarınız başka bilgisayarlara güncelleme dosyası dağıtmasın istiyorsanız. Ofis için önerilir. |
| 10 | Sürücüleri Windows Update’ten alma | Orta | POS veya özel sürücülü yazıcı kullananlar: Windows’un sürücüyü kendiliğinden değiştirmesini önler. Diğerleri seçmeyebilir. |
| 11 | Xbox | Orta | Oyun oynamayan ve Xbox uygulamasını kullanmayanlar. |
| 12 | Önceden yüklü uygulamalar (23 uygulama, tek tek) | Orta | Hangisini kaldırdığınızı bilenler. Her uygulama numarayla ayrı seçilir. |
| 13 | Eski özellikler (PowerShell 2.0, XPS, Faks ve Tarama, Çalışma Klasörleri) | Orta | Faks/tarama veya XPS kullanmayanlar. Tarayıcı kullanıyorsanız seçmeyin. |
| 14 | OneDrive’ı kaldır | Yüksek | Yalnızca dosyalarınızın bilgisayarda yerel olarak durduğunu kontrol ettiyseniz. Aksi halde dosyalarınıza erişemeyebilirsiniz. |
| 15 | Donanım servisleri (Spooler, Bluetooth, kamera, Windows Arama, SysMain, konum, NFC vb.), tek tek | Yüksek | Yalnızca ne yaptığını bilenler. Yazdırma biriktiricisi (Spooler) kapanırsa yazıcı çalışmaz. |
| 16 | Defender örnek gönderimi / MAPS kapat | Yüksek | Yalnızca ne yaptığını bilenler. Defender açık kalır, ama bulut korumasından gelen yeni tehdit bilgisi azalır. |
Ofis ve esnaf için öneri: 1’den 6’ya kadar olan gruplar ve 9. grup. POS veya özel sürücülü bir yazıcı kullanıyorsanız 10’u da ekleyin. 14, 15 ve 16’yı yalnızca ne yaptıklarını bildiğiniz durumda seçin. Karar veremediğiniz bir grubu atlamak her zaman daha güvenlidir.
12. ve 15. gruplar seçilirse araç ayrıca tek tek numara sorar; yani bir grubu seçmek, içindeki her şeyin uygulanacağı anlamına gelmez.
Yedek ve geri alma nasıl çalışır
Araç, uyguladığı her değişiklikten önce eski durumu kaydeder:
- Kayıt defteri değeri: yoktu mu, vardı mı, varsa eski değeri ve türü.
- Servislerin başlangıç türü, görevlerin durumu, Windows özelliklerinin ve Defender ayarlarının durumu.
Yedekler C:\ProgramData\DexterGizlilik\yedek-<tarih>.json dosyasına, işlem günlüğü ise aynı klasördeki gunluk-<tarih>.log dosyasına yazılır. Zaten istenen değerde olan ayarı araç tekrar yazmaz.
Ayrıca araç Checkpoint-Computer ile bir sistem geri yükleme noktası oluşturur (Microsoft Learn). Bu, yedeğin ikinci güvencesidir.
Geri alma akışı:
- Yönetici Terminal’de
& $f -GeriAlkomutunu çalıştırın (betik masaüstündeyse önce$fdeğişkenini yukarıdaki ilk satırla tanımlayın). - Araç yedek dosyalarını listeler; geri almak istediğiniz yedeğin numarasını seçin.
- EVET yazarak onaylayın. Araç değişiklikleri ters sırayla, birebir eski haline getirir.
- Kaldırılmış uygulamalar listelenir; bunları Microsoft Store’dan ya da winget ile yeniden kurabilirsiniz. Örneğin OneDrive için:
winget install Microsoft.OneDriveToplu kurulum (IT sorumluları için)
Çok sayıda bilgisayarda sorusuz çalıştırmak için -Secim ve -Evet parametrelerini birlikte kullanabilirsiniz. -Evet yalnızca -Secim ile çalışır ve onay sormaz:
& $f -Secim "1,2,3,4,5,6,9" -EvetÖnerilenlerin tamamı için -Secim "O" da yazabilirsiniz. Önce tek bir makinede -Deneme ve gerçek çalıştırma ile deneyin, kullanıcılarla konuşup sorun çıkmadığını gördükten sonra yayın. Grup ilkesi veya kurumsal yönetim araçlarıyla çok bilgisayara toplu uygulama konusunda destek almak isterseniz Dexter Bilişim ile iletişime geçebilirsiniz. Güncellemeleri yönetirken işinize yarayabilecek bir yazımız da var: Güç tuşunda bekleyen Windows güncellemelerini zorla iptal etme.
Eski betikte neyi düzelttik
Bu araç, internette dolaşan popüler bir debloat betiğinden yola çıktı. Orijinalde bulduğumuz ve düzelttiğimiz sorunlar şunlar:
- Varsayılan davranış: Eski betik özel bir parametre verilmezse yazdırma biriktiricisini (Spooler), Bluetooth’u, kamerayı (FrameServer), bildirim servisini (WpnService) ve Windows Arama’yı kendiliğinden kapatıyordu. Yeni araçta hiçbir şey varsayılan değildir; yüksek riskliler tek tek seçilir. Neden önemli: yazıcı ve bildirimler bir gecede bozulabiliyordu.
- Seçim ve onay yoktu: Artık menüden seçersiniz ve EVET yazmadan değişiklik olmaz. Neden önemli: ne yapıldığını bilmeden sistemin değişmesini önler.
- Geri alma eski değeri bilmiyordu: Önceden var olan ayarları da siliyordu; uygulama ve özellikleri hiç geri getirmiyordu. Artık değişiklik öncesi durum yedeklenir. Neden önemli: geri alma gerçekten eski haline dönmek demektir.
- Çevrimiçi konuşma ayarı ters yazılıyordu: OnlineSpeechPrivacy için
HasAccepted=1yazılıyordu, bu da çevrimiçi konuşma gizliliğini KABUL etmek demektir; 0 olarak düzelttik. Neden önemli: gizlilik aracı gizliliği azaltıyordu. - İlgisiz ayar:
Start_Layout=0gizlilikle ilgisizdi, çıkardık. Neden önemli: amaç dışı arayüz değişikliği olmaz. - Yanlış özellik adları: PowerShell 2.0 özelliğinin adı
MicrosoftWindowsPowerShellV2Rootolarak düzeltildi; Windows 11’de bulunmayanInternet-Explorer-Optional-amd64çıkarıldı. Neden önemli: yanlış adla komut hata verir ve istenen özellik kapanmaz. - Windows Update’i kapatma seçeneği kaldırıldı: WaaSMedicSvc korumalı bir servistir, Set-Service ile kapanmaz; ayrıca güncellemesiz bilgisayar güvenlik riskidir. Yerine “sürücüleri Windows Update’ten alma” seçeneği geldi.
- -DryRun ile -Revert birlikte kullanılınca kayıt defteri değişiklikleri yine yapılıyordu; düzelttik. Neden önemli: “sadece göster” modunun gerçekten sadece göstermesi gerekir.
- Etkinlik geçmişi ilkesi yanlış yerdeydi (HKCU Privacy); resmi yol
HKLM\SOFTWARE\Policies\Microsoft\Windows\Systemaltındaki PublishUserActivities/UploadUserActivities olarak düzeltildi. Neden önemli: yanlış yola yazılan ilke etki etmez. - Windows 11 derleme kontrolü ve tek yerde günlük: Windows 11 dışında çalışmaz; günlükler ProgramData’da toplanır.
Sahada en sık gördüğümüz durum
Bu durumda tipik sorun, internetten indirilen bir debloat betiğinin yazdırma biriktiricisini (Print Spooler) kapatması ve ertesi sabah muhasebe ya da POS yazıcısının “çevrimdışı” görünmesidir. Kullanıcı betiği çalıştırdığını unutmuştur, Windows’ta bir sorun olduğunu düşünür. Bu araçta Spooler yalnızca 15. grupta ve sizin tek tek işaretlemenizle kapanır; önerilen “O” seçimine hiç girmez. Böyle bir durumda -GeriAl servisin eski başlangıç türünü kayıttan geri yükler.
Çözülmezse
- Betik açılmıyor, “bu sistemde betik çalıştırma devre dışı” gibi bir hata: yürütme ilkesi engelliyordur. Aynı pencerede
Set-ExecutionPolicy -Scope Process -ExecutionPolicy Bypass -Forceçalıştırın veUnblock-File $fsatırını da çalıştırdığınızdan emin olun. Yeni bir pencere açtıysanız komutu yeniden verin; ayar yalnızca o pencere için geçerlidir. - Türkçe karakterler bozuk görünüyor: dosya BOM’suz kaydedilmiştir. Betiği Not Defteri’nde Farklı kaydet > Kodlama: UTF-8 (BOM ile) olarak yeniden kaydedin; ya da doğrudan indirme komutunu kullanın.
- Checkpoint-Computer uyarısı veriyor (geri yükleme noktası oluşmadı): Windows 24 saatte yalnızca bir nokta oluşturur. Son 24 saatte bir nokta oluştuysa uyarı normaldir; araç yine de ayrı yedek dosyasını kaydeder. Geri yüklemeyi kesin güvenceye almak istiyorsanız ertesi gün tekrar deneyin. Sistem Geri Yükleme’nin açık olduğunu da kontrol edin.
- Defender ayarı uygulanamadı (16. grup): Kurcalama Koruması (Tamper Protection) Defender ayarlarının betikle değişmesini engeller. Bu bilinçli bir güvenlik önlemidir; ayarı Windows Güvenliği’nden elle kapatmanız gerekir, ya da bu grubu atlayın. Ayrıntı için Set-MpPreference belgesine bakın.
- Bir şey bozuldu (yazıcı, bildirim, arama vb.): yönetici Terminal’de
& $f -GeriAlçalıştırın, en son yedeği seçin ve EVET yazın. Bu da olmazsa Başlat’ta “Geri yükleme noktası oluştur” > Sistem Geri Yükleme ile aracın oluşturduğu noktaya dönün.
Office kurulumu gibi başka işler için de Office ISO indirme rehberimize bakabilirsiniz.